Planschadevergoedingsclaims in gemeente Midden-Delfland
Interview met de heer Ted van den Berg, juridisch beleidsmedewerker Ontwikkeling van gemeente Midden-Delfland

In het gemeentehuis te Schipluiden spreek ik met de heer Ted van den Berg, juridisch beleidsmedewerker Ontwikkeling van gemeente Midden-Delfland. Gemeente Midden-Delfland heeft een aantal grote gebiedsontwikkelingen achter de rug. Een voorbeeld daarvan is de ontwikkeling van de Harnaschpolder. Van den Berg: “Het aantal planschadeclaims binnen onze gemeente is, als gevolg van het bestemmingsplan Harnaschpolder Noord waarbij ondermeer de ontwikkeling van de AWZI, bedrijfsterreinen en woningbouw mogelijk is gemaakt, explosief gestegen”.

De regeling van de planschadevergoeding in de wet is in de nieuwe Wet ruimtelijke ordening gewijzigd. Volgens de heer van den Berg is vooral de eerdere wijziging van de planschaderegeling die in 2005 is uitgevoerd heel belangrijk. Van belang is dat aanvragers vanaf dat moment al een bedrag van € 300,-- moeten betalen bij een aanvraag. Voor de gemeente is vooral van belang dat toen ook in de wet werd vastgelegd dat planschade kan worden verhaald op de ontwikkelaar op wiens verzoek de wijziging plaats vindt. Met betrekking tot het planschadeverhaal sluit de gemeente een overeenkomst met de ontwikkelaar. Daarbij laat de gemeente tevoren een risico inschatting van de mogelijke planschadekosten uitvoeren door een deskundige. Het ingeschatte bedrag wordt op voorhand door de ontwikkelaar voldaan. Het mindere of meerdere dat daadwerkelijk aan planschadevergoeding moet worden uitbetaald, wordt op termijn verrekend.

Als gevolg van de wetswijziging van 2005, waarbij artikel 49a is ingevoerd, is het niet alleen mogelijk geworden om de planschadekosten geheel of gedeeltelijk te verhalen op de verzoeker, maar wordt de verzoeker in dat verband tevens als belanghebbende aangemerkt in de procedure. Dat heeft in de praktijk al eens tot gevolg gehad dat de deskundige van verzoeker gebreken in het advies van de deskundige van de gemeente heeft opgemerkt, als gevolg waarvan de planschadeclaim met overneming van het advies van de deskundige van verzoeker, terecht kon worden afgewezen. Ondanks dat de kosten hierdoor niet meer voor rekening van de gemeente komen, draagt de heer Van den Berg er zorg voor dat alle relevante omstandigheden bij de beoordeling van de planschadeclaim worden betrokken.

Hij stelt dat er de laatste jaren een explosie van planschadeclaims is ontstaan. Door de nieuwe wetgeving wordt die toevloed mogelijk teruggedrongen. Door uitspraken van de rechter vindt nu ook een soort terugdringing plaats. Zo meent hij dat de voordelen die een bepaalde ontwikkeling opleveren voor de particuliere eigenaar, verrekend zouden moeten worden met de nadelen. Als voorbeeld noemt hij het geval dat tuinbouwgrond wordt onteigend of aangekocht ten behoeve van woningbouw. De bijbehorende woning krijgt dan veelal een woonbestemming. De waardevermeerdering die daardoor optreedt aan de woning, dient verrekend te worden met het eventuele nadeel dat verbonden is aan de nieuwe bestemming.

De heer Van den Berg verwacht van de wijzigingen van het planschaderecht in de nieuwe Wet ruimtelijke ordening niet veel nieuwe veranderingen. Van belang is dat de wet nu voorschrijft dat de aanvraag een motivering moet bevatten en een onderbouwing van het gevraagde bedrag aan schadevergoeding. Gelet op deze eisen zal een aanvrager onder de nieuwe wet niet meer zelf een planschade aanvraag kunnen indienen. Welke leek kan immers bestemmingsplannen vergelijken en de hoogte van de planschadevergoeding inschatten? Dit vereist een deskundige blik op de planologische voordelen en nadelen. Gemeenten kunnen in ieder geval nooit zelf een planschade aanvraag beoordelen. Zij dienen altijd een deskundige in te schakelen.

De planschade procedure is bij Midden Delfland als volgt:

Een verzoek om planschadevergoeding wordt naar een deskundige gestuurd. Deze bezoekt de aanvrager en stelt ongeveer binnen een termijn van twee tot vier maanden een conceptadvies op. Dit concept wordt naar de aanvrager gestuurd voor commentaar. Indien planschade afspraken zijn gemaakt met een projectontwikkelaar, kan deze zich ook als belanghebbende in de procedure mengen. Naar aanleiding van het advies toetsen Burgemeester en wethouders of dit advies voldoet aan de algemene beginselen van behoorlijk bestuur. Afhankelijk van de beoordeling kan een secundaire beoordeling door de deskundige van de derde belanghebbende plaats vinden. B en W kan eventueel van het advies van de eigen deskundige afwijken.

Midden Delfland probeert zich aan de termijnen van de eigen verordening te houden, maar dit lukt vaak toch niet. De bottleneck zit bij de deskundigen. Er zijn op dit moment te weinig planschadedeskundigen om alle adviezen tijdig uit te voeren, dus dat kan het advies ophouden. Vanaf 2005 kunnen B en W in plaats van de raad besluiten op het planschade verzoek. Dat heeft een versnelling opgeleverd. De deskundige bezoekt altijd het perceel waarvoor de planschadevergoeding is aangevraagd. Ook is de mogelijkheid om inhoudelijk te reageren op het advies van de deskundige. De gehele procedure duurt in de praktijk ongeveer een jaar tot het besluit van B en W. Hierna wordt er vaak nog bezwaar en zelfs beroep ingesteld. De kosten van de planschade procedure zijn door de inschakeling van deskundigen en de vaak voorkomende bezwaarprocedures voor de gemeente hoog.

Als ontwikkeling in de planschadevergoeding ziet Van den Berg dat de rechter eerder oordeelt dat een ontwikkeling voorzienbaar was. Bekeken wordt welke besluiten er al waren genomen die erop wezen dat een bepaalde ontwikkeling zou gaan plaats vinden. Als eigenaar ben je daardoor eigenlijk verplicht om alle huis-aan-huisblaadjes te lezen, om op de hoogte te zijn van alle nieuwe ontwikkelingen!

In de afgelopen 10 jaar heeft een soort explosie van planschadevergoedingaanvragen plaats gevonden. Het is volgens Van den Berg goed dat dit nu weer wat afgevlakt wordt door nieuwe wetgeving. Met name aan het verrekenen van voordelen die een bestemmingswijziging oplevert met de nadelen moet volgens hem meer aandacht worden besteed. Vaak vallen nadelen wel mee. Waar er nu bijvoorbeeld wordt geklaagd over de stank als gevolg van de waterzuiveringsinstallatie, ondervonden mensen vroeger ook stank doordat boeren in hetzelfde gebied aan het gieren waren. Als het aan Van den Berg ligt, houdt Midden Delfland de (kosten van) planschadeclaims onder controle!








Advocatenkantoor Zwinkels
Middel Broekweg 120a
2675 KJ Honselersdijk
telefoon 0174-631864
telefax 0174-626786
info@zwinkelsadvocaten.nl

Hoewel aan de inhoud van deze nieuwsbrief grote zorg is besteed, aanvaarden wij geen aansprakelijkheid voor de gevolgen van onvolledigheden of onjuistheden.